Parkinson stijgt snel in Noord-Nederland: Oorzaken en preventie

Fleur Jansen · 2026-01-23

Het is een zorgwekkende trend die onderzoekers in Nederland signaleren: de ziekte van Parkinson neemt in rap tempo toe, met name in de noordelijke regio's. Als cardiovasculair expert en volksgezondheidspecialist bij Hartziekte zie ik parallellen tussen hart- en vaatziekten en neurologische aandoeningen zoals Parkinson. Beide hebben te maken met complexe interacties tussen genetische aanleg, leefstijl en omgevingsfactoren. ### Waarom neemt Parkinson zo snel toe? Onderzoekers buigen zich over deze vraag, en de antwoorden zijn veelzijdiger dan je misschien denkt. Het gaat niet alleen om veroudering van de bevolking, hoewel dat zeker een rol speelt. Er zijn meer factoren in het spel die de snelle groei in Noord-Nederland verklaren. Omgevingsfactoren lijken een cruciale rol te spelen. Denk aan blootstelling aan bepaalde chemicaliën in landbouwgebieden, maar ook aan luchtvervuiling. Het noorden van Nederland kent specifieke industriële en agrarische activiteiten die mogelijk bijdragen aan dit patroon. ### De link tussen hartgezondheid en neurologie Wat veel mensen niet beseffen, is dat er een duidelijke connectie bestaat tussen cardiovasculaire gezondheid en neurologische aandoeningen. Een gezond hart en gezonde bloedvaten zijn essentieel voor een goede doorbloeding van de hersenen. Wanneer die bloedtoevoer niet optimaal is, kan dat neurologische schade veroorzaken of bestaande aandoeningen verergeren. De preventiestrategieën voor hart- en vaatziekten overlappen dan ook deels met die voor neurologische aandoeningen: - Regelmatige lichaamsbeweging verbetert zowel hartfunctie als hersengezondheid - Een gebalanceerd dieet rijk aan antioxidanten beschermt bloedvaten en zenuwcellen - Stressmanagement is cruciaal voor zowel cardiovasculaire als neurologische gezondheid - Voldoende slaap ondersteunt herstelprocessen in het hele lichaam ### Preventie begint bij bewustwording Een van mijn patiënten zei ooit iets wat me bijbleef: "Gezondheid is als een tuin - je moet er dagelijks aandacht aan besteden, niet alleen wanneer er onkruid groeit." Dat geldt zeker voor zowel hart- als hersen gezondheid. De stijging van Parkinson in Noord-Nederland onderstreept het belang van regionale gezondheidsmonitoring. We moeten beter begrijpen welke lokale factoren bijdragen aan deze trend, zodat we gerichte preventiemaatregelen kunnen ontwikkelen. ### Wat kun je zelf doen? Hoewel onderzoek naar de exacte oorzaken van Parkinson doorgaat, zijn er wel degelijk stappen die je kunt nemen om je algehele neurologische en cardiovasculaire gezondheid te ondersteunen. Het begint met de basis: beweging, voeding en mentaal welzijn. Regelmatige controle van je bloeddruk en cholesterol is niet alleen belangrijk voor je hart, maar ook voor je hersenen. Hoge bloeddruk kan namelijk op de lange termijn schade veroorzaken aan kleine bloedvaten in de hersenen. De snelle toename van Parkinson in bepaalde regio's is een wake-up call voor ons allemaal. Het herinnert ons eraan dat gezondheid niet op zichzelf staat, maar samenhangt met onze omgeving, leefstijl en genetische aanleg. Door hier bewust mee om te gaan, kunnen we niet alleen onze hartgezondheid beschermen, maar mogelijk ook onze neurologische veerkracht versterken.