Transvetten conclusie

"Betere gezondheid door minder 'slecht vet' en meer vis, groenten en fruit" Een ongezond voedingspatroon heeft grote gevolgen voor de gezondheid. Het is onder meer een belangrijke risicofactor voor doodsoorzaak nummer één in ons land: hart- en vaatziekten. Het risico op hart- en vaatziekten neem toe door een voeding die rijk is aan verzadigde vetzuren en transvetzuren.

Anderzijds neemt het risico op hart- en vaatziekten af door het consumeren van veel vis, groenten en fruit. Behalve voor hart- en vaatziekten is ongezond eten ook een risicofactor voor diabetes mellitus type 2, kanker en osteoporose. Zo beschermt het eten van veel groenten en fruit tegen diverse vormen van kanker.

Belg eet teveel (verzadigd) vet

Jongvolwassenen (19 tot 30 jaar) eten teveel verzadigd vet: slechts 8% voldoet aan de aanbeveling voor verzadigde vetzuren. Ruim de helft van de jongvolwassenen gebruikt een voeding die voldoet aan de aanbeveling voor totaal vet.

Ook in de totale bevolking (12 jaar en ouder) voldeed eind jaren negentig slechts 1 op de 10, aan de aanbeveling voor verzadigde vetzuren en ruim de helft aan de aanbeveling voor totaal vet. Wel is er sprake van een gunstige trend voor totaal vet, want eind jaren tachtig voldeed slechts een kwart van de bevolking aan de aanbeveling voor totaal vet.

De voeding van enkele specifieke groepen is relatief ongunstig

Bij allochtonen, lage sociaaleconomische groepen en niet-zelfstandig wonende zorgbehoevende ouderen is het aandeel mensen 'dat niet voldoet aan bepaalde voedingsaanbevelingen' relatief groot. Verder zijn er signalen dat bepaalde groepen niet aan de voor hen specifieke aanbevolen hoeveelheden voldoen, zoals bijvoorbeeld zwangeren ten aanzien van bepaalde vitamines.

Producten met 'gezond vet’: gunstig voor gezondheid, gemaksvoedsel ongunstig.

Door de toename in het aanbod van voedsel met een betere vetsamenstelling zijn we 'gezondere vetten' gaan eten. Tegelijkertijd heeft het aanbod van gemaksvoedsel mogelijk gezorgd voor een daling in de groente- en fruitconsumptie, ondanks het bredere aanbod van groenten en fruit dat dankzij de globalisering van de markt nauwelijks meer afhankelijk is van de seizoenen.

Deze belangrijke voorbeelden illustreren dat naast de persoonsgebonden factoren (kennis, attitude en eigen effectiviteit) ook veel andere factoren van invloed zijn op het voedingspatroon, zoals het voedselaanbod (voedingssamenstelling, gemaksvoedsel) en diverse autonome ontwikkelingen (globalisering van de markt).

Huidige trend zet zich komende 5-10 jaar voort

Deskundigen in ons land verwachten dat de huidige trends in voedselaanbod en voedingsgewoonten zich de komende vijf tot tien jaar zullen voortzetten. Het aanbod van nieuwe voedingsmiddelen, die passen in een verantwoord voedingspatroon, zal verder groeien.

Desondanks wordt het totale pakket voedingsmiddelen niet gezonder, omdat er een nog groter aanbod van ongezonde producten zal komen. De consument zal onder andere meer gemaksvoedsel kopen en de consumptie van tussendoortjes, grotere porties en energierijke producten zal verder stijgen. Zonder actieve maatschappelijke tegendruk om deze trends te keren zal dit naar verwachting een negatief effect hebben op de volksgezondheid, met name op het aantal mensen met overgewicht en chronische ziekten.

Deze tegendruk willen we leveren door actief te werken aan het Cardiolabel dat staat voor:

  1. Beperk het transvetgehalte van plantaardige oliën en zachte, smeerbare margarines tot maximum 2% van het totale vetgehalte
  2. Beperk het transvetgehalte voor alle andere levensmiddelen tot maximum 5% van het totale vetgehalte, met inbegrip van ingrediënten die worden verkocht aan restaurants.

Technische uitleg:

Wat veroorzaakt de vorming van plaque in de aders?

De meest voorkomende doodsoorzaak in de westerse samenleving is hart- en vaatziekten met de klinische manifestatie van een hartinfarct of beroerte. In België alleen sterven elk uur 4 mensen, beter gezegd 38.000 mensen per jaar aan hart en vaatziekten. Door het niet aanpassen van onze voedingsgewoonten, minder te roken en meer te bewegen zal dit aantal jaarlijks stijgen. De mensen met een hartziekte kunnen door de steeds betere medische technieken langer leven.

Dit ziektebeeld wordt voornamelijk veroorzaakt door dichtslibbing van de grote slagaderen ten gevolge van atherosclerose. De directe aanleiding voor het hart- of herseninfarct vormt het scheuren van deze vaatwandverdikking (of “plaque”), waardoor materiaal vanuit de plaque in direct contact komt met de bloedsomloop. Door lokale activatie van de bloedstolling kan dan een bloedvatafsluiting ontstaan.

Verscheidene risicofactoren dragen bij aan de vorming van een plaque, waarvan de meest belangrijke zijn: verhoogde cholesterolwaarden in het bloed, roken, hoge bloeddruk, overgewicht en weinig lichaamsbeweging.

De huidige behandelmethoden zijn voornamelijk gericht op het voorkomen van deze risicofactoren. Voorbeelden hiervan zijn de medicinale behandeling van een te hoog cholesterolgehalte met statines of van een te hoge bloeddruk met bloeddrukverlagers. Verder wordt het advies gegeven om te stoppen met roken en minimaal 30 minuten per dag te bewegen.

Ondanks deze maatregelen is de incidentie van hart- en vaatziekten nog steeds aanzienlijk in de Westerse landen.

Het ontstaan van atherosclerose wordt gekenmerkt door veranderingen in de endotheellaag van een slagader, waardoor deze permeabel wordt voor vetdeeltjes (cholesterol) uit de bloedsomloop. Door ophoping van deze vetdeeltjes in de vaatwand worden ontstekingscellen aangetrokken. Deze ontstekingscellen, en macrofagen in het bijzonder, zijn uitermate geschikt om ongewenste deeltjes zoals het cholesterol en lipiden op te nemen.

Echter een verder verblijf in de vaatwand kan het begin zijn van atherosclerotische plaque vorming. Naast macrofagen worden ook T cellen aangetrokken, die de plaqueontwikkeling zowel kunnen stimuleren als remmen. Er bestaan namelijk verschillende populaties van T cellen, die elk een karakteristiek profiel van ontstekingseiwitten (cytokines) kunnen uitscheiden. Afhankelijk van de soort T-cel populatie zullen deze het ontstekingsproces in het bloedvat voor- dan wel nadelig beïnvloeden.

Gedurende de verdere ontwikkeling van de plaque accumuleren er steeds meer vetdeeltjes (lipiden), ontstekingscellen en celafval in de vaatwand en vormt zich rond deze kern langzamerhand een kapsel bestaande uit spiercellen en bindweefsel. Als de balans tussen de mate van vetopstapeling en de stevigheid van het kapsel verstoord raakt, kan het beschermende kapsel scheuren.

Dit gebeurt meestal in de minder robuuste “schouder” van de plaque, die aan de sterkste mechanische krachten wordt blootgesteld. Als een plaqueruptuur plaatsvindt, wordt de zeer trombogene inhoud van de lipidenkern blootgesteld aan de bloedcirculatie, waardoor de bloedstolling geactiveerd wordt. Activatie van de bloedstolling leidt vervolgens tot de vorming van een bloedstolsel, een zogenaamde trombus, wat bij totale bloedvatafsluiting de oorzaak is van de levensbedreigende gevolgen van atherosclerose.

Lipiden spelen een zeer grote rol in alle stadia van het ziekteproces. Zoals hierboven beschreven, accumuleren initieel lipoproteïnen en daarin opgeslagen lipiden tijdens de ontwikkeling van atherosclerose in de vaatwand. De lipidensamenstelling van deze lipoproteïnen vertoont een aanzienlijke variatie, waarbij het lage-dichtheids-lipoproteïne (LDL) deeltje rijk is aan cholesterol en bekend staat als het “slechte” cholesterol en het hoge-dichtheids-lipoproteïne (HDL) deeltje als het “goede” cholesterol.

In het laatste decennium is gebleken dat lipiden niet alleen bijdragen aan het ziekteproces door ophoping in de plaque, maar dat bepaalde lipiden, zowel aanwezig in de bloedsomloop als in de plaque, op eigen kracht processen kunnen beïnvloeden die belangrijk zijn voor de progressie van atherosclerose .            

 

Laatst aangepast op vrijdag, 25 januari 2013 10:04

Maak ons bekend!

Plaats een link naar onze website!

 

Hoe meer mensen over het bestaan van deze website weten, hoe meer personen ons kunnen vinden.

 

Heeft u een website blog of andere social-media en kan u helpen om ons bekender te maken, plaats dan een  linkje naar www.hartziekte.be

 

We zijn u hiervoor zeer dankbaar!

 

Neem eens een kijkje op de website "een hart voor werk". Hier kan je de eind resultaten lezen van het Europees project!

Advertenties

 

Laatste berichten

Meest gelezen

Disclaimer

Alle documenten op deze sites zijn louter informatief en mogen niet als rechtsgeldige beschouwd worden. De vzw kan niet verantwoordelijk worden gesteld voor de informatie op deze website. Hoewel het onze bedoeling is om bijgewerkte en juiste informatie te verspreiden, kunnen we geen perfect resultaat garanderen. Eventuele onjuistheden die ons worden gesignaleerd, zullen we zo spoedig mogelijk verbeteren.

Powered by Webdesign en fotostudio verhuur onderdeel van PeoplesProjects.